Eilandlezingen Biodiversiteitjaar 2010
Lezingen over eilanden met een snufje biodiversiteit en een schep passie, door vaak bekende en altijd enthousiaste sprekers. Een samenwerking tussen SNP Reizen, Volkskrant, IUCN en NCB Naturalis.
Alle Eilandlezingen vinden plaats op zondagmiddag, gemiddelde duur 1 uur, toegang gratis.
Om een Eilandlezing bij te kunnen wonen, is het nodig om u aan te melden via www.snp.nl/eilandlezingen. Per aanmelding krijgt u 2 euro korting voor 1 persoon op de entree voor Naturalis op de dag van de lezing, op vertoon van de e-mailbevestiging van SNP.
Programma
Frans Vera, Staatsbosbeheer Oostvaardersplassen: Normvervaging en biodiversiteit
Zondag 28 maart, vanaf 13.30 uur.
Wat is natuur? Hoe zag de oernatuur in Nederland er uit? Waaraan toetsen wij de achteruitgang van biodiversiteit? Ons beeld van natuur schuift met elke nieuwe generatie steeds verder weg van wat echte natuur is. Dat gebeurt omdat we geen ijkpunt hebben voor natuur. Zo is boerenland met weidevogels en melkkoeien intussen natuur geworden; boeren zijn de makers en de beheerders van de natuur. Het abnormale is normaal geworden; onze normen vervagen.
De Oostvaardersplassen dienen als een spiegel die ons wordt voorgehouden. Ze laten zien wat er nog aan natuur mogelijk is in het dicht bevolkte Nederland; een natuurlijkheid die eeuwen geleden verdween ten gevolge van de landbouw. Zulke gebieden worden eilanden in een zee van menselijk ingrijpen. Ze dienen niet om de mens buiten de natuur te plaatsen, maar om die er weer bij te betrekken. Ze dienen ook als een signaal, dat als het gaat om het verlies van de biodiversiteit, er nog volop kansen zijn om het tij te keren.
Frans Vera is de geestelijk vader van de Oostvaardersplassen. Hij heeft met zijn proefschrift aangegeven hoe naar zijn mening de natuur er in Europa uit heeft gezien, en weer kan uitzien, als natuurlijke processen opnieuw tot ontwikkeling kunnen komen. Hij heeft daarmee in heel Europa een heftige discussie over natuur veroorzaakt.
Dos Winkel, onderwaterfotograaf en natuurbeschermer: Schoonheid en bedreigingen van de onderwaterwereld
Zondag 18 april, vanaf 13.30 uur.
Het oog van een papegaaivis, een minuscuul garnaaltje en een perfect gecamoufleerd zeedraakje de onderwaterfotos van Dos Winkel zijn bijna abstracte kunst. Zijn extreem kleurrijke beelden wekken verwondering op over de schoonheid van het onderwaterleven. Winkels fascinatie met de biodiversiteit rondom eilanden als Bonaire en de Galapagos is uitgemond in een actieve rol als natuurbeschermer. Hij ziet de onderwaternatuur zienderogen verdwijnen.
Let op: bij deze lezing worden opnames gemaakt voor een documentaire. Uw schriftelijke toestemming om gefilmd te mogen worden is daarvoor nodig. U krijgt bij uw aanmelding een formulier hiervoor toegestuurd.
Bovendien is het verzoek van de documentairemakers of u na 14.30 uur wilt blijven zitten voor de opnames van de ingekorte versie van de lezing in het engels. Bent u bereid om nog een uur hiervoor te blijven, dan kunnen we u voor uw moeite een vrijkaartje van Naturalis aanbieden.
Wouter Helmer, directeur Stichting Ark: Missing lynx
Zondag 30 mei, vanaf 13.30
Natuur speelt een centrale rol in de oplossing van een groot aantal maatschappelijke vraagstukken. Denk maar aan de gezondheidszorg, drinkwaterbeheer, klimaatadaptatie, delfstoffenwinning, groen wonen en recreëren.
Natuurbescherming en- ontwikkeling horen daarom thuis in het hart van de samenleving en natuurbeschermers in de frontlinie van het politieke debat. Net zoals natuurgebieden geen eilandjes in een ecologische woestijn mogen blijven, moeten natuurorganisaties geen eilanden worden in de moderne samenleving. Het herstellen van ontbrekende schakels, missing links, op allerlei niveaus, is de natuuropgave van de toekomst. De terugkeer van de lynx, de enige echte Nederlandse 'leeuw', mag dan als kroon op het werk worden beschouwd.
Matthijs Schouten, bijzonder hoogleraar natuurherstel Wageningen Universiteit: Achter reservaatshekken: de natuur als eiland
Zondag 5 september, vanaf 13.30 uur
Wij mensen maken de natuur steeds meer tot een eiland in de ruimte die wij zelf gebruiken. Wij en onze kinderen verliezen steeds meer het contact met de natuur. Waarom doen we dit? En wat voor effecten heeft dat op ons? Wij beleven de natuur vanuit onszelf. Niet alleen het gebruiken van de natuurlijke bronnen, ook het beschermen en zelfs het genieten van de natuur gebeurt vooral om zelfzuchtige motieven. Uiteindelijk draait het steeds om de vraag: wat heb ik eraan? Maar wat zou er gebeuren als we niet meer boven de natuur, maar ernaast gaan staan?
Matthijs Schouten behalve hoogleraar ook ecoloog, godsdienstwetenschapper en huisfilosoof van Staatsbosbeheer.
Louise E.M. Vet,Directeur Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) Buitengewoon hoogleraar Evolutionaire Ecologie, Wageningen Universiteit (Wnd vz) Raad van Toezicht NCB-Naturalis: Biodiversiteit - lekker belangrijk?
Zondag 7 november, vanaf 15.00 uur
2010 is het jaar van de biodiversiteit. Onder biodiversiteit verstaan we de totale verscheidenheid van het leven op aarde, in vorm en functie. Voor ecologen is denken in termen van diversiteit vanzelfsprekend. Biologische variatie levert ons veel informatie over de functie en evolutie van eigenschappen van organismen. Maar hoe belangrijk is die biologische variatie eigenlijk? Speelt het een rol bij het functioneren van ecosystemen en de diensten die zij mens en planeet verlenen? Hoe erg is het als we soorten verliezen? Is het mogelijk om vernietiging van biodiversiteit een halt toe te roepen? Zijn we in staat ecologie en economie harmonieus te verenigen? Biodiversity als business? Belangrijke vragen die volop stof bieden voor debat tussen ecologen onderling en tussen ecologen en de maatschappij.
Rudolf de Groot, associate professor milieusysteemanalyse Wageningen Universiteit: Hoeveel is de natuur (ons) waard?
Zondag 28 november, vanaf 13.30
Rudolf de Groot is een van de eerste ecologen die de economische waarde van de natuur inzag en inzichtelijk maakte, o.a. met onderzoek op de Galapagos eilanden. Hij onderzoekt de invloed van landgebruik en klimaatverandering op ecosystemen, met name de economische waarde van natuur, en de kosten van verlies van biodiversiteit. Deze analyse is een belangrijk instrument voor duurzame planning en beheer van natuurgebieden.
